Veel mensen zijn er vaak zo druk mee: carrière maken. Iets bereiken, belangrijk zijn, rijk worden. Je zou denken dat we de enige diersoort zijn die daarmee bezig is, maar niets is minder waar! Mieren maken namelijk ook carrière. Al is dat wel met een andere insteek dan de onze.
Ik leg het vaak uit tijdens schoolbezoeken: mensen en mieren denken heel anders. Want waar mensen in de eerste plaats aan zichzelf denken, denken mieren in de eerste plaats altijd aan hun koningin, in de tweede plaats aan de kolonie en in de laatste plaats aan henzelf.
Hun carrière is dan ook afgestemd op de behoefte van de kolonie en heeft als doel om de koningin en de kolonie te dienen. Om de kans op overleven zo groot mogelijk te maken, hebben mieren ervoor gezorgd dat hun sociale mini-maatschappij zoveel mogelijk op rolletjes verloopt. En daarom is er een taakverdeling.
De taakverdeling is niet gemaakt op basis van status en ook niet op basis van willekeur. Het is een logisch en gelijkwaardig geheel en gebaseerd op basis van leeftijd.
Broedverzorgster
Nadat een mier geboren wordt, gaat het zo snel mogelijk aan het werk. Het eerste baantje is dicht bij hun wieg uit te voeren: jonge mieren hebben de taak om te zorgen voor het broed. De eitjes moeten worden schoongemaakt, de larven moeten worden gevoerd en de poppen moeten op de warmste plek in het nest liggen. Zodra een mier uit zijn pop komt, wordt zij daarmee geholpen. Ook zorgt een deel van deze mieren ervoor dat de koningin schoon blijft en altijd genoeg te eten heeft.
Interieurverzorgster
Na verloop van tijd komt de eerste carrièreswitch. Het wereldje van een mier breidt zich uit van de broedkamer naar de rest van het nest. Hierna wordt het namelijk een interieurverzorgster. Dit is een vrij breed takenpakket. Dat gaat van het graven van nieuwe kamers en gangen (of andere manier van nestbouwen, afhankelijk van de soort) tot het schoonhouden van het nest en het wegbrengen van afval. Deze groep mieren zorgen voor de rust, de reinheid en de regelmaat binnenin het nest.
Voedselvoorziening
De derde en laatste groep zijn de oudere werksters. Van hun gemiddelde levensverwachting van twee jaar hebben ze een groot gedeelte binnenshuis gespendeerd. Nu krijgen ze de vrijheid. Ze gaan naar buiten. Hun taak is met name het zoeken en vinden van voedsel. Soms moeten hele insecten worden meegesleept, of moet er zelfs worden geknokt. Afhankelijk van de soort kan het ook gaan om het verkennen van nieuwe territoria en het beschermen van het nest.
De mieren die wij buiten zien lopen zijn dus over het algemeen de werksters met ervaring. De reden dat juist de oudere mieren naar buiten gaan is heel logisch. Buiten is het altijd gevaarlijk voor mieren en de oude mieren hebben toch niet zo lang meer te leven. Meestal sterven ze toch binnen een paar weken van ouderdom, dus kunnen ze beter hun leven geven voor iets nuttigs. Vaak gebeurt dat ook: zodra een mier één poot buiten de deur zet voor een voedselmissie, leeft ze gemiddeld nog maar twee weken. Wees dus voorzichtig waar je loopt! Voor je het weet sta je op een schattig omaatje dat gewoon haar kostje probeert te verzamelen ;).
Het is goed om tot slot nog een disclaimer te plaatsen. Het hierboven omschreven proces gebeurt bij het grootste deel van de mierensoorten. In sommige kolonies gaat het anders. Regelmatig gooit de natuur het ritme in de war en wordt een jonge mier gedwongen om voedsel te zoeken, omdat bijvoorbeeld een groot deel van de kolonie is omgekomen bij een overstroming, door ziekte of door oorlog. Maar ook dan weten mieren zich altijd wel te redden.
Wil je op de hoogte blijven van de laatste blogs, schrijfupdates, primeurs en ander nieuws? Schrijf je dan nu in voor mijn nieuwsbrief!
Reactie plaatsen
Reacties